Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Janusz Jaremowicz. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Janusz Jaremowicz. Pokaż wszystkie posty

2 lut 2011

Z Galerii Sensów

                                 
Pod takim tytułem ukazał się nowy tom serii publikacji, którymi od kilku lat raczy nas warszawska galeria Atak i jej wydawca Polska Fundacja Sztuki Nowoczesnej (utworzona z funduszu Krzysztofa Musiała). Zważywszy gatunek zawartości większości tych tomów, niektórych skromnie nazwanych Zeszytami, tytuł  "Z Galerii Sensów" zaocznie powinien patronować całej serii wydawniczej galerii. Osobiście, nie obraziłbym się żeby tak anonsować także działalność samej galerii Atak, która dokonała rzadkiej, na polskim rynku, sztuki oparcia się terrorowi programowemu instytucji publicznych, nie tracąc przy tym przytomności spojrzenia wstecz bez zrywania żywego kontaktu z tym wszystkim, co aktualne. Widać wyraźnie, że "Atak" działa bez kompleksów. Jak chce coś wystawić, wydać czy zorganizować, nie czyni wcześniej żadnych "podchodów" i kalkulacji, rachowania, bilansów a priori w duchu takiej czy innej "polityki kulturalnej". Raz spotkamy tam malarstwo Nachta, innym razem plenerowe prace studenta Akademii z przeciwka. Raz będzie to dzieło nadobecnego Bałki, innym razem "Bazgroły" nieobecnego od dwóch dekad Umiastowskiego. Przy tym rozrzut ten jest tylko pozorny, bowiem nad całością programu unosi się duch jakiegoś nadrzędnego, OSOBISTEGO, autorskiego integrum.

     Okładka książki z portretem Janusza Jaremowicza (I str.) i olejnym Autoportretem Jacka Sienickiego

Książka teraz wydana, zawiera obszerny wybór tekstów autorstwa Janusza Jaremowicza (1940-2009), jednego z najciekawszych, piszących o sztuce w ostatnich latach. Zarazem autora stojącego nieco na uboczu, którego -jak pisze we wstępie Magdalena Sołtys- przedmiotem pierwszego zainteresowania był teatr i i film. Jaremowicz (pseud. Janusz Jordan) o plastyce zaczął pisać w l.70 ub. wieku, wypracowując w tym zakresie znaczny dorobek piśmienniczy. "Jego teksty były pisane z niezmiennych pozycji. Chciał powiedzieć coś NAPRAWDĘ o danym artyście", dlatego wyjatkowo wnikliwe, formalne analizy potrafił głęboko zanurzyć w filozoficzny namysł, w dociekania dotykające obszarów, znacznie przekraczających zakres najszerzej rozumianej twórczości plastycznej. W dotarciu do właściwych strun odbioru pomagały mu osobiste przyjaźnie z artystami. "Był, bowiem, wierny przekonaniu, że prawdziwa sztuka zbliża i istotnie łączy ludzi szczególną więzią". Jego połączyła z Janem Tarasinem, Tadeuszem Dominikiem, Stanisławem Bajem, Janem Dobkowskim i szeregiem innych. Mi, przez lata, dane było obserwować więź, jaka łączyła Janusza z moim majstrem, Jackiem Sienickim. Obserwowałem nawet pewną tej więzi ewolucję, pogłębianą burzliwymi rozmowami niełatwych partnerów, mających skłonność do eskalacji uporu pozostawania na raz obranych pozycjach. Mogli sobie na to pozwolić, bez nadrzędnego zagrożenia przyjaźni: obaj podszyci najwyższym szacunkiem dla klasy rozmówcy. Jaremowicz pisał o Sienickim:
"Jest to sztuka, od której nie umiem sie oddzielić(...). Zdarzało mi się, że bywałem zainteresowany czyjąś twórczością, poznawałem ją i w pewnym momencie sprawa zdawała się zamknięta. Zachowywałem uznanie, jednakże stosunek mój do zjawiska nie zawierał żadnych, świeżych reakcji. Bywało tak z tymi przypadkami twórczości, w których eksploatowany jest jakiś, skończony pomysł, rodzaj recepty. Z Sienickim jest zupełnie inaczej. Jest to malarstwo głębin, gdzie rozstrzygają się sprawy podstawowe, stale obecne, zawsze zobowiązujące. Sztuka ta nie formułuje jakiejś myśli o określonych powinnościach szczegółowych. Jej "etyzm" nie ma nic wspólnego z moralistyką sztuki programowej. Tu sprawy dzieją się jakby u korzenia sztuki wszelkiej, w sferze podstawowych zasad działania artystycznego."

Podobny szacunek dla klasy Jaremowicza jako człowieka i jego rzeczywistej pozycji jako autora żywią inicjatorzy idei wydania książki. Wśród nich wspomniana Magdalena Sołtys. Osoba, bez której edycja ta byłaby niepełna, jeśli w ogóle możliwa. Doskonale zorientowana we wszystkich niuansach dorobku pisarskiego Jaremowicza, dodatkowo  wyposażona w nadwyżkę  niepośledniego "czucia" jego OSOBNOŚCI, cechy ujawnione spotkaniem promocyjnym w salach warszawskiej Zachęty, właśnie ją w pełni predystynowały do tego, specyficznego zadania.

W  imieniu redakcji serii, głos zabrał Krzysztof Lipka: "Miałem z nim bliski kontakt(...) i wiele okazji, by dobrze go poznać(...) i uczyć się od niego spojrzenia na nowoczesną sztukę. Był człowiekiem zachwycającym(...). Nigdy nie mówił o rzeczach nieistotnych, a jeśli mu się zdarzyło, najmniejszej błahostce potrafił nadać wymiar filozoficznej refleksji. Każdy temat traktował jako pretekst do wycieczki w teorię, w poszukiwanie prawdy, w drążenie sensu".
Wydana książka jest na to drążenie sensu bezpośrednim i najlepszym dowodem.